لطف الله هنرفر
34
اصفهان ( فارسى )
سرخ محمدى در اصفهان زياد است و گلش بسيار معطر ؛ گل سرخ آتشى صدپر ، گل زرد كه معطر است و از گل آن حلوايى درست مىكنند ، درخت گل مشكيچه كه رنگ گلشن سفيد و بسيار معطر است و تا هشت ماه مدام گل مىدهد . گل نسترن هم در اصفهان زياد است . انواع درختهاى زينتى - درخت چنار در اصفهان فراوان است و بسيار قطور و بلند ؛ و چنارهاى نقاط ديگر ايران از نظر استقامت و استحكام به پايهء آنها نمىرسد . اصفهان از زمان قديم منطقهء چنار بوده ، مخصوصا بلوك ماربين . ( ستونهاى بلند و قطورى كه در قصرهاى تاريخى عالى قاپو و چهلستون به كار برده شده ، از نوع چنارهاى محلى اصفهان است ) . انواع درخت كبوده عبارت است از : سمرقندى ، شيرازى ، تبريزى ، سفيد دال كه هر چهار نوع آن صاف و مستقيم و بلند و قطور مىشود . درخت كاج در اصفهان صاف و خوشبرگ و رعنا و قطور است . درخت سرو در آنجا موزون و زيبا است . درخت نارون در هيچ شهرى مانند اصفهان نيست . درخت زبان گنجشك از لحاظ قامت و تركيب شبيه به چنار است ، ولى ارتفاع و قطر آن به پايهء چنار نمىرسد . انواع درخت بيد عبارت است از : زردبيد كه برگ و ساقهاش به كار عرقگيران و بيماران مىخورد و چوبش به كار خرّاطان ، بيد موله يا بيد معلق كه انواع آن در اصفهان بسيار بزرگ و بلند است و سياه بيد . بيد بيلدسته ، كه هر دو سال يكبار كف برمىكنند و براى تهيهء دسته بيلهاى رعيتى و دستهء تيشههاى نجارى به كار مىبرند . « 1 » پرندگان - شاهباز ، شاهين ، قوش ، قرقى و چرخه هست ولى خيلى كم .
--> ( 1 ) . براى اطلاع بيشتر از انواع محصولات كشاورزى اصفهان - ميرزا حسين خان ، جغرافياى اصفهان ، به كوشش منوچهر ستوده ، تهران ، ص 42 - 59 .